Propellerads
    • Medical triage: Học được điều gì qua tác phẩm "Trận chiến Trân Châu Cảng"

      21-06-17, 21:00
      Medical triage: Học được điều gì qua tác phẩm "Trận chiến Trân Châu Cảng"
      AdsOptimal
      Gần đây, trên facebook đang lan truyền một bài viết của người nhà bệnh nhân vào cấp cứu tại một bệnh viện cấp tỉnh/thành phố. Mặc dù không có kiến thức về y học, nhưng bằng lời lẽ tiêu cực họ đã mạt sát và đe dọa nhân viên y tế trực tại khoa cấp cứu một cách rất ác khẩu.



      Tác phẩm của Michael Bay tái hiện lại một trong những trận chiến khủng khiếp nhất trong Thế chiến thứ II, đó chính là sự kiện lịch sử kinh điển khi Nhật Bản tấn công Trân Châu Cảng năm 1941. Trong bộ phim, trận tập kích Trân Châu Cảng chỉ làm nền cho một cuộc tình tay ba éo le giữa một nữ y tá Evelyn (Kate Beckinsale) và hai phi công Mỹ: Rafe McCawley (Ben Affleck) và Danny Walker (Josh Hartnett) - hai người bạn rất thân thiết. Liệu ai sẽ sống sót qua những cuộc chiến khốc liệt này? Câu hỏi đó sẽ được trả lời sau khi các bạn xem hết nội dung phim.



      Tuy nhiên, có một cảnh phim hết sức nhân văn và khoa học mà ít ai nhận thấy hoặc bàn đến, đó là tình huống khi Trân Châu Cảng bị tập kích, có rất nhiều tàu chiến bị phá hủy hoặc đánh chìm, có rất nhiều người lính bị chết hoặc bị thương và đặc biệt cơ sở quân y - nơi mà nữ y tá Evelyn làm việc - đang bị quá tải. Mất một khoảng thời gian ngắn bối rối vì không biết xử trí người bị thương nào trước, người bị thương nào sau thì các bác sĩ và y tá ở đây mới đưa ra được giải pháp vẹn toàn - đó là phân loại người bị thương theo ưu tiên.



      Nữ y tá Evelyn đã dùng thỏi son đỏ của mình để đánh dấu lên trán những người lính bị thương ở phía ngoài cơ sở quân y, chỉ có người lính bị thương nào có cơ may sống sót nếu được phẫu thuận cấp cứu thì mới cho vào, những người lính bị thương nào khó có khả năng qua khỏi thì được chỉ định tiêm morphine nhằm làm dịu cơn đau trước khi qua đời, và cũng có nhiều người lính đã tử vong khi được đưa tới cơ sở quân y. Chính nhờ cách phân loại người bị thương theo mức độ ưu tiên này mà cơ sở quân y đã làm việc hiệu quả hơn, cứu được nhiều người hơn.





      Để giúp các bạn hiểu về khái niệm phân loại theo mức độ ưu tiên, mình xin giới thiệu bài viết sau.


      PHÂN LOẠI BỆNH NHÂN THEO THỨ TỰ ƯU TIÊN

      Phân loại bệnh nhân theo thứ tự ưu tiên (medical triage) ám chỉ hoặc đề cập tới việc đánh giá và phân loại bệnh nhân nội khoa hoặc ngoại khoa... khi không đủ nguồn nhân lực để chăm sóc y tế cùng một lúc cho tất cả mọi người. Về mặt lịch sử, phân loại bệnh nhân theo thứ tự ưu tiên được cho là phát sinh từ các hệ thống được phát triển để phân loại và vận chuyển những người lính bị thương trên chiến trường. Phân loại bệnh nhân theo thứ tự ưu tiên được sử dụng trong một số tình huống y học hiện đại bao gồm:

      - Trong những tình huống tai nạn hàng loạt, phân loại bệnh nhân theo thứ tự ưu tiên được sử dụng để quyết định xem ai là người cần được vận chuyển khẩn trương nhất tới bệnh viện để điều trị (nói chung, thường là những người có cơ hội sống sót nhưng họ sẽ tử vong nếu không được điều trị ngay lập tức) và những người bị thương ít nghiêm trọng hơn sẽ phải đợi để được chăm sóc y tế.

      - Phân loại bệnh nhân theo thứ tự ưu tiên cũng được sử dụng trong các phòng cấp cứu đông đúc và các phòng khám bệnh mà bệnh nhân vẫn có thể đi bộ được để quyết định xem bệnh nhân nào cần được khám và điều trị ngay lập tức.

      - Phân loại theo thứ tự ưu tiên (triage) có thể được sử dụng để ưu tiên sử dụng không gian hoặc thiết bị, ví dụ như phòng phẫu thuật, tại một cơ sở y tế đông đúc.

      Trong phòng khám bệnh hoặc phòng cấp cứu, y tá phân loại bệnh nhân sẽ là người tiếp xúc và phỏng vấn bệnh nhân trước tiên. Người y tá thường hỏi về lý do vào viện, tiền sử bệnh tật và bệnh sử ... và tiến hành đo các chức năng sống (nhịp tim, nhịp thở, nhiệt độ và huyết áp) để từ đó có thể xác định được người bệnh nào phải được điều trị ngay lập tức.

      Trong bệnh viện, phân loại bệnh nhân theo thứ tự ưu tiên có thể trì hoãn được một trường hợp phẫu thuật có chuẩn bị hoặc tự nguyện nếu có nhiều trường hợp cấp cứu cần phải sử dụng phòng phẫu thuật hoặc y tá phẫu thuật ngay lập tức.

      Trong tình huống thảm họa hoặc tai nạn hàng loạt, các hệ thống phân loại theo thứ tự ưu tiên khác nhau đã được phát triển. Một hệ thống phân loại theo thứ tự ưu tiên được áp dụng phổ biến là START (Simple Triage and Rapid Treatment), nghĩa tiếng Việt là phân loại theo thứ tự ưu tiên đơn giản và điều trị nhanh. Trong hệ thống START, nạn nhân được chia thành bốn loại tùy thuộc vào mức độ khẩn cấp cần được sơ tán của họ. Nếu cần thiết, hệ thống START có thể được sử dụng bởi những người không có trình độ đào tạo cao. Các loại trong hệ thống START bao gồm:

      - Người đã chết, không cần sự giúp đỡ

      - Người bị thương mà có thể cần được giúp đỡ bằng cách vận chuyển ngay lập tức

      - Người bị thương với các thương tích ít nặng nề hơn thì vận chuyển có thể trì hoãn được

      - Những người bị thương nhẹ không cần phải điều trị khẩn cấp

      Một hệ thống khác đã được sử dụng trong các tình huống tai nạn hàng loạt là một ví dụ về "Phân loại theo mức độ ưu tiên nâng cao" được thực hiện bởi y tá hoặc những người khác có kỹ năng. Hệ thống phân loại theo mức độ ưu tiên nâng cao này liên quan tới sự sắp xếp theo hệ thống mã hóa màu sắc bằng việc sử dụng các thẻ MÀU ĐỎ, MÀU VÀNG, MÀU XANH LÁ CÂY, MÀU TRẮNG VÀ MÀU ĐEN:

      - Thẻ MÀU ĐỎ - (ngay lập tức) được sử dụng để dán nhãn những người không thể sống sót nếu không điều trị ngay lập tức nhưng họ vẫn có cơ hội sống.

      - Thẻ MÀU VÀNG - (theo dõi) được sử dụng để dán nhãn những người cần phải theo dõi (và sau đó có thể được tái phân loại theo thứ tự ưu tiên). Tình trạng của họ thường ổn định trong thời điểm này và họ không có nguy cơ tử vong ngay lập tức. Những nạn nhân như vậy sẽ vẫn cần được điều trị ở bệnh viện và có thể được điều trị ngay lập tức trong điều kiện bình thường (không phải thảm họa hoặc tình huống tai nạn hàng loạt).

      - Thẻ MÀU XANH LÁ CÂY - (chờ đợi) được dành cho những người bị thương mà có thể đi bộ được nhưng họ sẽ cần điều trị tại một vài thời điểm nào đó sau khi các trường hợp bị thương nặng hơn đã được điều trị.

      - Thẻ MÀU TRẮNG - (bỏ qua) được dán cho những người bị thương nhẹ mà không cần tới sự chăm sóc y tế.

      - Thẻ MÀU ĐEN - (theo dõi) được dán cho những người đã tử vong và những người bị thương nặng đến nỗi họ không thể sống sót ngay cả khi điều kiện chăm sóc y tế có sẵn.

      Với mỗi trường hợp cấp cứu, việc phân loại theo mức độ ưu tiên có thể được thực hiện nhiều lần nhằm tái phân loại bệnh nhân. Do vậy, có thể thời điểm này bệnh nhân được dán nhãn màu xanh lá cây, nhưng trong khoảng thời gian ngắn sau đó khi bệnh có diễn biến xấu hơn thì bệnh nhân lại được dán nhãn có màu vàng hoặc màu đỏ… đồng thời được xử trí tùy theo mức độ ưu tiên đã được dán nhãn màu và ngược lại.

      *****

      Gần đây, trên facebook đang lan truyền một bài viết của người nhà bệnh nhân vào cấp cứu tại một bệnh viện cấp tỉnh/thành phố. Mặc dù không có kiến thức về y học, nhưng bằng lời lẽ tiêu cực họ đã mạt sát và đe dọa nhân viên y tế trực tại khoa cấp cứu một cách rất ác khẩu. Đành rằng, có thể trong khi giao tiếp, một số nhân viên y tế không hiểu hết chuyện đã vô tình nói những lời khiến cho người nhà bệnh nhân hiểu nhầm đồng nghiệp của mình, điều này là không nên. Mình hy vọng, qua bài viết này, các bạn có thể hiểu hơn về những tình huống trong bất cứ phòng cấp cứu nào.

      Hà Phương
      AdsOptimal
      Comments Leave Comment

      Click here to log in

      Lắp ráp các hình ảnh như bạn nhìn thấy ở góc trên bên phải của hình dưới

       
       
      Tin khác