• Hai trường hợp bị biến chứng tổn thương não nặng do say nắng

      31-05-15, 14:12
      Hai trường hợp bị biến chứng tổn thương não nặng do say nắng
      Qua hai trường hợp này (chắc chắn còn có rất nhiều trường hợp khác mà diễn đàn chưa biết) chúng ta thấy biến chứng của say nắng (hay còn gọi là sốc nhiệt) rất nặng nề và có thể đe dọa tính mạng, đặc biệt là đối với các biến chứng não. Vậy say nắng có thể gây ra biến chứng gì? Tiên lượng, cách điều trị và dự phòng các biến chứng như thế nào? Làm thế nào để không bị say nắng hay khi bị say nắng hoặc gặp người bị say nắng thì chúng ta cần phải làm gì? Các bạn có thể tham khảo thêm tại các bài viết dưới đây:
      1. Sơ cứu ban đầu sốc nhiệt (say nắng)
      2. Say nắng: cách phát hiện, sơ cứu và dự phòng
      3. Say nắng và bệnh lý thân nhiệt

      Bệnh nhân Lê Ngọc H (nam, 47 tuổi, địa chỉ ở Phú Yên), từ trước tới nay chưa khám, phát hiện hay điều trị bệnh gì đặc biệt. Khoảng 2 tuần nay, bệnh nhân cùng đồng nghiệp đi gặt lúa thuê (máy gặt) tại Ninh Bình, mỗi ngày nhóm gặt phơi người dưới cái nắng gắt khoảng 4 – 6 giờ (nhiệt độ ngoài trời có lúc lên tới hơn 390C). Khoảng 15 giờ ngày 30/05/2015 (lúc nắng gắt nhất), khi đang đứng đóng gói bao thóc ngoài đồng, bệnh nhân đột ngột rối loạn tâm thần, nói nhảm, sau đó vài chục phút thì hôn mê. Bệnh nhân được đưa vào bệnh viện đa khoa tỉnh Ninh Bình cấp cứu trong tình trạng sốt cao, đỏ da toàn thân, hôn mê sâu (GCS 5 điểm). Tại đây bệnh nhân được xử trí cấp cứu: đặt ống nội khí quản bảo vệ đường thở, thông khí nhân tạo, chườm mát toàn thân, dùng thuốc hạ nhiệt độ và truyền dịch. Sau đó bệnh nhân được chụp cắt lớp vi tính sọ não nhưng không thấy tổn thương, chưa chọc dịch não tủy. Sau 12 giờ cấp cứu, tình trạng toàn thân ổn định nhưng ý thức không cải thiện, bệnh nhân được chuyển lên khoa cấp cứu bệnh viện Bạch Mai. Hiện tại, sau 10 giờ điều trị tại khoa cấp cứu, ý thức bệnh nhân có cải thiện hơn (GCS lên được 10 điểm), mạch 80 lần/phút, huyết áp 110/70 mmHg, t0 370C, vẫn thở oxy qua ống nội khí quản. Xét nghiệm lúc vào khoa cấp cứu: Khí máu động mạch (pH: 7,306; PCO2: 25,3mmHg; PO2: 168,0 mmHg; HCO3: 12,7; tự thở oxy 3 lít/phút qua ống nội khí quản); CTM (BC: 16,4G/l; HC: 4,2 T/l; Hb: 146,0 g/l; Hct: 0,41; TC: 69 G/l); Sinh hóa máu (Ure: 5,7 mmol/l; glucose: 5,26 mmol/l; creatinine: 140 µmol/l; CK: 1313 U/l; CK-MB: 75,5 U/l; CRP hs: 0,429 mg/dl; GOT: 1551 U/l; GPT: 1017 U/l; Na+: 132 mmol/l; K+: 3,03 mmol/l; Cl-: 94,3 mmol/l)


      Bệnh nhân Lê Ngọc H (nam, 47 tuổi, địa chỉ ở Phú Yên) bị biến chứng tổn thương não do say nắng đang được điều trị tại khoa cấp cứu bệnh viện Bạch Mai. Ảnh: LQC

      Trước đó vài giờ, khoảng 11 giờ trưa ngày 30/05/2015, bệnh nhân Tạ Thị Vân H (nữ, 88 tuổi, sống ở Hai Bà Trưng – Hà Nội) đang đi chợ thì đột ngột xuất hiện mất ý thức, được người dân xung quanh sơ cứu và gọi cấp cứu 115 đưa vào khoa cấp cứu bệnh viện hữu nghị Việt Xô. Tại khoa cấp cứu, bệnh nhân hôn mê (GCS 8 điểm), co giật, đỏ da toàn thân, sốt cao 400C, mạch nhanh 150 lần/phút, huyết áp 180/100 mmHg, đường máu mao mạch 14,1 mmol/l. Bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp và thoái hóa khớp. Ngay lập tức bệnh nhân đã được các y bác sĩ tại khoa cấp cứu cho thở oxy, dùng thuốc chống co giật, chườm mát toàn thân, dùng thuốc hạ sốt và truyền dịch. Sau vài giờ thì tình trạng lâm sàng của bệnh nhân ổn định hơn, không co giật nữa, ý thức có cải thiện (GCS 12 điểm), sốt có giảm (390C), mạch chậm xuống (130 lần/phút), huyết áp giảm hơn (130/80 mmHg). Chụp CT sọ não cho kết quả bình thường. Xét nghiệm máu lúc vào cấp cứu: CTM (BC: 10,74 G/l; HC: 4,45 T/l; Hb: 138 g/l; Hct: 0,43; TC: 221 G/l); Sinh hóa máu (Ure: 10,6 mmol/l; glucose: 18,47 mmol/l; creatinin: 139,9 µmol/l, CK: 101 U/l; CK-MB: 15,2 U/l; GOT: 74 U/l; GPT: 63 U/l; Na+: 136 mmol/l; K+: 4 mmol/l; Cl-: 101 mmol/l). Sáng nay bệnh nhân tỉnh táo nhưng còn mệt, còn sốt nhẹ (380C), mạch và huyết áp ổn định.


      Bệnh nhân Tạ Thị Vân H (nữ, 88 tuổi, sống ở Hai Bà Trưng – Hà Nội) điều trị tại khoa cấp cứu bệnh viện hữu nghĩ Việt Xô đang dần hồi phục sau biến chứng tổn thương não do say nắng. Ảnh: LQC

      Qua hai trường hợp này (chắc chắn còn có rất nhiều trường hợp khác mà diễn đàn chưa biết) chúng ta thấy biến chứng của say nắng (hay còn gọi là sốc nhiệt) rất nặng nề và có thể đe dọa tính mạng, đặc biệt là đối với các biến chứng não. Vậy say nắng có thể gây ra biến chứng gì? Tiên lượng, cách điều trị và dự phòng các biến chứng như thế nào? Làm thế nào để không bị say nắng hay khi bị say nắng hoặc gặp người bị say nắng thì chúng ta cần phải làm gì? Các bạn có thể tham khảo thêm tại các bài viết dưới đây:
      1. Sơ cứu ban đầu sốc nhiệt (say nắng)
      2. Say nắng: cách phát hiện, sơ cứu và dự phòng
      3. Say nắng và bệnh lý thân nhiệt




      Mình vừa trao đổi với một bạn phóng viên về vấn đề phát hiện, sơ cứu và dự phòng say nắng (đọc thêm:
      Say nắng: cách phát hiện, sơ cứu và dự phòng).

      - Phóng viên (PV): Khoa anh đã tiếp nhận bệnh nhân say nắng nào vào cấp cứu hay chưa?

      - Mình (M): Rồi, chính bản thân mình đã phải tự sơ cứu cho mình. Phù, may quá

      - PV: Cười nắc nẻ...
      (chắc cô này đang nghĩ mình nói xạo)

      - M: Trong những ngày nắng nóng này, mĩnh nghĩ phải có tới 80% người phơi nắng ngoài đường (bất cứ vì lý do gì) ĐỀU BỊ SAY NẮNG nhưng không nhận ra. Tất nhiên, khi có các triệu chứng của say nắng thì họ sẽ tự động tìm chỗ râm mát để trú (như hình dưới) hoặc uống nước hoặc nhanh chóng về nhà hoặc cơ quan để bật điều hòa...(vô tình thực hiện đúng theo các bước sơ cứu say nắng). Tuy nhiên, điều nguy hiểm nhất lại là đối với những đối tượng vì công việc hoặc lý do nào đó mà bắt buộc phải phơi nắng nhưng không có sự dự phòng say nắng, hoặc với người già và trẻ nhỏ có sức đề kháng kém với nhiệt độ cũng như không nhận thức được mối nguy hiểm và cách dự phòng say nắng... nên rất dễ bị say nắng và các biến chứng nguy hiểm ảnh hưởng tới sức khỏe và tính mạng.

      - PV: Ối...! Em cám ơn anh, đúng là em cũng bị say nắng ạ. Chiều nay trên đường đi làm về, vì nóng quá nên em hoa hết cả mắt..., về tới nhà phải uống ngay một cốc nước to đùng, bật ngay cái điều hòa... thì mới thấy đỡ hơn.

      Đấy, các bạn đừng chủ quan nhé hãy tự bảo vệ sức khỏe cho mình, nhất là chú ý quan tâm tới người già và trẻ nhỏ trong những ngày nóng nực như thế này


      ThS. BS. Lương Quốc Chính
      Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Bạch Mai
      Comments Leave Comment

      Click here to log in

      Lắp ráp các hình ảnh như bạn nhìn thấy ở góc trên bên phải của hình dưới

       
       
      Tin khác