• Có nên ở cạnh người thân khi đang được cấp cứu tại bệnh viện?

      01-05-15, 08:45
      Có nên ở cạnh người thân khi đang được cấp cứu tại bệnh viện?
      Khi trong gia đình không may có ai đó phải nhập viện, lẽ tất yếu mọi người đều mong muốn ở cạnh họ 24/24. Vậy dưới góc nhìn chuyên môn, vấn đề này được đánh giá như thế nào?

      Những điểm chính

      - Cung cấp sự chăm sóc tốt nhất cho bệnh nhân là mục tiêu hàng đầu của đội ngũ nhân viên y tế.

      - Sự có mặt của người nhà bệnh nhân nên được khuyến khích trong mọi khía cạnh thực hành y tế.

      - Không nên cấm đoán việc có mặt của người thân nhưng quy định của bệnh viện sẽ quyết định điều này.

      - Trong những trường hợp nghiêm trọng, khi người thân được ở bên cạnh bệnh nhân và chứng kiến sự nỗ lực của nhân viên y tế, họ đều thể hiện lòng biết ơn sâu sắc.

      - Đội ngũ nhân viên cấp cứu giành giật sự sống mỗi ngày, họ là chuyên gia cấp cứu người lớn và trẻ em.

      Sự có mặt của gia đình tại khoa cấp cứu là gì?

      Đó là sự cho phép người thân ở trong khu vực điều trị khi bệnh nhân đang được hồi sức hoặc trải qua một thủ tục y tế như thủ thuật y khoa hay phẫu thuật,…Điều đó luôn được đón nhận nồng nhiệt bởi các nhân viên y tế có kinh nghiệm trong vấn đề này. Rất nhiều bệnh viện cho phép gia đình ở lại với con hoặc chồng, vợ của họ trong suốt cuộc viếng thăm vì các vấn đề nhỏ. Thông tin nên được cung cấp cho gia đình bất chấp họ có đưa ra quyết định ở lại hay không.

      Người thân có nên ở lại trong khi bệnh nhân đang được hồi sức hoặc làm thủ thuật cấp cứu?

      Điều này phụ thuộc vào mong muốn của gia đình, quan điểm của nhân viên y tế, sự tương tác giữa người nhà- bệnh nhân, đặc điểm nội quy của bệnh viện và khoa cấp cứu.

      Cùng với sự thay đổi liên tục của y học, mối quan hệ người nhà- bệnh nhân- nhân viên y tế cũng thay đổi rất nhiều. Trong quá khứ, bệnh nhân và người nhà chấp nhận kế hoạch điều trị được mô tả bởi bác sĩ nhưng ngày nay họ được mời tham dự vào tất cả các khía cạnh của việc điều trị. Mối liên hệ này càng tăng cường thì tần suất “có mặt của người nhà bệnh nhân” lại càng tăng lên trong chăm sóc y tế hiện nay.


      Khi trong gia đình không may có ai đó phải nhập viện, lẽ tất yếu mọi người đều mong muốn ở cạnh họ 24/24. Vậy dưới góc nhìn chuyên môn, vấn đề này được đánh giá như thế nào?

      Tại đa số bệnh viện cho phép “sự có mặt của gia đình”,gia đình không cần đòi hỏi để ở lại, đơn giản chỉ cần không xin phép rời đi. Còn tại những bệnh viện khác, họ phải yêu cầu được ở lại.Cũng có khi, nhân viên y tế yêu cầu người nhà đứng bên ngoài để giảm bớt sự lo lắng của chính họ cũng như cảm giác tội lỗi bỏ rơi người thân nếu họ phải rời đi.

      Thành viên trong gia đình không nên bị cấm ở lại khu vực điều trị. Tuy nhiên giúp đỡ hay cản trở việc chăm sóc y tế tùy thuộc cách hành xử của chính họ. Yên lặng hoặc đứng bên cạnh xoa dịu, động viên bệnh nhân sẽ không làm gián đoạn quy trình cấp cứu. Tuy nhiên nếu có những hành vi kích động, gây rối hay can thiệp một cách bạo lực vào việc điều trị, người nhà buộc phải rời đi. Tương tự khi bệnh nhân lo lắng vì sự có mặt của người thân, họ cũng không nên ở lại.

      Tình trạng của bệnh nhân cũng quy định “sự có mặt của gia đình”. Ví dụ, một thủ thuật yêu cầu bộc lộ cơ thể có thể đem lại sự xấu hổ cho cả người nhà lẫn bệnh nhân. Một vài bệnh viện quy định “sự có mặt của gia đình” dựa trên mức độ trầm trọng của can thiệp hay bệnh tình của người bệnh . Cách khác là hạn chế sự có mặt của người nhà khi thực hiện những thủ thuật nhỏ trên bệnh nhân đã ổn đinh. Những nơi khác lại kế thừa tư tưởng đối lập của triết học với niềm tin rằng bệnh nhân càng không ổn định càng cần có người thân bên cạnh.




      Sản phụ, 40 tuổi (sống ở Hà Nội). Tiền sử sinh thường 2 lần. Đợt này thai lần 3 đủ tháng, mổ đẻ và cắt tử cung bán phần vì chảy máu (chưa khai thác thêm được thông tin) ngày thứ 3. Hai ngày nay đau bụng hạ vị (không rõ đã có siêu âm chưa), sáng nay được chỉ định chụp CT ổ bụng có tiêm thuốc cản quang vì nghi chảy máu hoặc áp xe tồn dư. Sau khi chụp xong CT ổ bụng, sản phụ xuất hiện rét run toàn thân. Sản phụ được chuyển vào khoa cấp cứu trong tình trạng tỉnh nhưng hốt hoảng, môi nhợt, da lạnh, thở nhanh, mạch 150 lần/phút, huyết áp 90/60 mmHg. Xử trí ngay bằng thở oxy kính mũi 3 lít/phút, adrenalin 1mg tiêm bắp 1/2 ống mỗi lần cách nhau 5 phút (tổng liều 1,5 mg), đặt đường truyền ngoại vi và truyền 1000 ml NaCl 0,9%, tiêm tĩnh mạch 2 ống solumedrol 40mg. Sau 30 phút sản phụ đỡ rét run, dễ chịu hơn, mạch 130 lần/phút, huyết áp 140/90 mg, da ấm hơn, sau 2 giờ sản phụ tỉnh táo hoàn toàn, không cần thở oxy nữa, da hồng ấm, mạch 90 lần/phút, huyết áp 120/80 mmHg.


      Một điều đáng lưu ý: khi sản phụ được đưa vào khoa cấp cứu, chồng sản phụ luôn lắm chặt tay cô và đứng bên cạnh, y bác sĩ mời ra ngoài nhưng anh ấy nhất định không ra và phản ứng lại một cách rất gay gắt và to tiếng "Tôi phải ở bên cạnh vợ tôi để động viên và cứu cô ấy, tôi không ra...". Vậy với tình huống này, các bạn phải làm gì?




      Sự có mặt của người thân trong gia đình có giúp đỡ gì được không?

      Vấn đề này rất khó để nghiên cứu một cách khách quan. Đến hiện tại, có một bằng chứng hạn chế chỉ ra rằng người thân có thể giảm nhẹ nỗi lo lắng của bệnh nhân đang trải qua phẫu thuật. Nhưng không có bất cứ dữ liệu nào cho thấy việc “có mặt của gia đình” gây ảnh hưởng tốt đến đáp ứng với điều trị. Tuy nhiên, có một bằng chứng tốt cho thấy nhân viên y tế thu được lợi ích từ việc này, đặc biệt trong các ca nguy kịch. Người nhà được chứng kiến sự nỗ lực của đội ngũ cấp cứu, hiểu rõ hơn sự cống hiến, bày tỏ lòng biết ơn và nhanh chóng chấp nhận sự ra đi của người thân hơn. Không những thế, đa số họ đều ủng hộ mạnh mẽ việc thực hành chăm sóc y tế.

      Có bất lợi gì đối với người thân trong gia đình khi có mặt trong lúc bệnh nhân được hồi sức hoặc làm thủ thuật cấp cứu không?

      Có khá nhiều điểm tiêu cực khi cho phép sự có mặt của người nhà bệnh nhân khi thực hành y tế. Ví dụ, có những người bất tỉnh khi xem thực hiện thủ thuật nhỏ, một số lại bị chấn thương nghiêm trọng đòi hỏi sự trợ giúp của nhân viên y tế. Thâm chí việc đặt đường truyền tĩnh mạch hoặc đơn giản khâu một vết rách cũng khiến họ ngất. Không may, trong những trường hợp đặc biệt, họ đã kiện thành công bệnh viện và nhân viên y tế thông qua việc này. Ở những trường hợp khác, khi được chứng kiến một hành động mà họ cho rằng không chuẩn mực, họ có thể lấy điều đó làm cơ sở cho hành vi pháp lý. Ngoài ra, “sự có mặt của gia đình” cũng gây khó khăn cho các trung tâm giảng dạy. Hướng dẫn một sinh viên hay học viên thiếu kinh nghiệm sẽ phải thực hiện một cách khéo léo, tinh tế và cẩn thận hơn.

      Chuyện gì sẽ xảy ra khi có sự bất đồng giữa hai phía?

      Gia đình và nhân viên y tế thường không thống nhất được quan điểm có thích hợp hay không về “sự có mặt của gia đình”. Nếu thời gian cho phép hoặc nó liên quan tới đợt điều trị tiếp theo, một cuộc thảo luận có thể được đặt ra. Tuy nhiên trong những trường hợp cấp cứu, quyết định cần được đưa ra kịp thời, mất thời gian thảo luận không phải là ý hay.

      Nếu có bất đồng xảy ra thì vấn đề nên được ưu tiên hàng đầu là vấn đề liên quan tới điều trị. Thực tế, chận trễ trong việc chăm sóc bệnh nhân vì tranh cãi với người nhà vẫn còn tồn tại. Nếu một thành viên trong gia đình muốn chuyển nơi điều trị cho bệnh nhân, điều này chỉ nên bàn tới sau khi bệnh nhân đã ổn định. Nhưng việc này hiếm xảy ra và thường được giải quyết ngắn gọn.

      Trong đa số trường hợp, một cuộc thảo luận cởi mở giữa hai bên giúp nhanh chóng đi tới kết luận. Thậm chí khi nhân viên y tế quyết liệt cho rằng là không thích hợp khi người thân ở bên cạnh thì cũng nên đảm bảo họ có mặt ngay lập tức khi thủ thuật y tế hoàn tất để giảm bớt sự lo ngại của người nhà.

      Có nguyên tắc nào để quản lý thái độ của người thân trong khi bệnh nhân đang được hồi sức không?

      Chỉ có một quy tắc chính duy nhất là gia đình không được can thiệp vào sự chăm sóc bệnh nhân. Hành vi gây rối dù lời nói hay hành động cũng không được phép trong bất cứ trường hợp nào. Nếu một ai đó cảm giác không thể tự kiểm soát được bản thân, họ có thể tự yêu cầu được đưa ra khỏi khu vực hồi sức.

      Thiếu đi sự can thiệp không đồng nghĩa thiếu sự tương tác. Người nhà vẫn có thể tiếp cận bệnh nhân, được khuyến khích nói chuyện, tiếp xúc, động viên và xoa dịu bệnh nhân một cách phù hợp. Nhân viên cấp cứu sẽ cung cấp một hướng dẫn về mức độ tương tác. Người thân được khuyến khích đặt câu hỏi với nhân viên y tế nếu điều đó giúp họ hiểu điều gì đang xảy ra. Thời gian, độ dài của những câu hỏi như thế rất đa dạng phụ thuộc diễn biến của thủ thuật hay phẫu thuật y tế.

      Người thân trong gia đình nên quyết định ở lại hoặc không ở lại như thế nào?

      Họ đơn giản nên đi theo bản năng vì đó là một quyết định cá nhân. Thường một số gia đình muốn ở lại và một số khác thì không. Khá phổ biến khi chia ra có người ở lại khu điều trị, một số ở phòng chờ và những người còn lại đi lang thang giữa hai vị trí. Dù quyết định của gia đình thế nào thì hai mặt có lợi và có hại vẫn luôn song hành, quan trọng là nhân viên y tế nên để người nhà cảm thấy thoải mái khi đưa ra quyết định.

      Huế Nguyễn1

      [1] HMU English Club
      Nguồn: American College of Emergency Physicians | News Room - Fact Sheets

      Comments Leave Comment

      Click here to log in

      Lắp ráp các hình ảnh như bạn nhìn thấy ở góc trên bên phải của hình dưới

       
       
      Tin khác